factcheck
Persbericht

Factcheck.Vlaanderen geeft weerwerk tegen online desinformatie en polarisering

Vraagt u zich ook wel eens af ‘klopt dat wel?’ bij wat u zoal ziet passeren op sites en sociale media? Factcheck.Vlaanderen zoekt het uit. Het  platform is een unieke samenwerking tussen Belga, Textgain, Tree Company, VRT NWS en de journalistiekopleidingen van de Erasmushogeschool  Brussel (EhB) en KU Leuven campus Antwerpen. Het factcheckt met behulp van artificiële intelligentie, een nog nieuw gegeven in ons land.

Waarom factchecken?

Van onschuldige onzin tot gevaarlijke insinuaties: het web en de sociale media sturen dagelijks kwakkels de wereld in. Misinformatie, zoals het gezondheidsgevaar dat vaccinaties zouden inhouden, en bewust bedoelde desinformatie om een foutief beeld te creëren, zoals de suggestie dat de brand van de Notre-Dame al drie dagen voordien voorspeld was. Het wereldpanorama (denk maar aan de uitslag van het rexit-referendum) zou er wellicht anders uitzien zonder die stroom aan foutieve info. 

Waarin onderscheidt dit initiatief zich van andere factcheckinitiatieven?

Dit factcheckplatform maakt gebruik van artificiële intelligentie (AI) en werkt met jobstudenten uit journalistieke opleidingen. 
Textgain, de coördinator van dit project,  ontwikkelt technieken om automatisch teksten te analyseren en past haar zelflerende technologie in dit project toe om  bronnen van desinformatie en polarisering te detecteren.  Guy De Pauw, ceo Textgain: ‘Dat kan gaan om nieuwsberichten die vaak worden gedeeld op twitter, maar ook om forum threads of webpagina’s die veel worden gelezen. Via AI worden dergelijke berichten ‘geoogst’ en in een pool voor factchecking ondergebracht. Het eigenlijke factchecken blijft mensenwerk.’

De factcheckredactie bestaat uit studenten of alumni Journalistiek van de Erasmushogeschool Brussel en de KU Leuven campus Antwerpen. Zij hebben al eerder ervaring opgedaan met factchecken, en werken onder leiding van twee ervaren journalisten van Belga en van VRT NWS. Ria Goris, onderzoeker in de journalistiekopleiding van EhB, voerde de voorbije jaren al factchecks uit met laatstejaarsstudenten: ‘We stelden vast dat, naast verhalen die compleet van de pot gerukt zijn, er veel fouten gebeuren door onzorgvuldige overname van cijfers. Onbetrouwbare bronnen worden als betrouwbaar gepresenteerd, of er wordt een flinke draai gegeven aan cijfers om deze in de kraam van de ene of de andere afzender te laten passen.’ Michaël Opgenhaffen, hoofd masteropleiding journalistiek KU Leuven: ‘Voor onze studenten is dit een boeiend en leerrijk project: ze zetten de opgedane inzichten en vaardigheden uit de opleiding meteen om in de praktijk en worden hierbij begeleid door ervaren journalisten. En ze leren meteen hoe artificiële intelligentie ook binnen de journalistiek een meerwaarde kan bieden.’


Het initiatief krijgt steun van VRT Nieuwsombudsman Tim Pauwels: ‘Ik krijg dagelijks berichten in mijn mailbox die voortgaan op een stukje foute of zeer selectieve informatie. Voor redacties is het eenvoudigweg niet mogelijk om daar altijd op te reageren. Ik ben erg blij dat het onafhankelijke initiatief Factcheck.Vlaanderen die uitdaging toch zal proberen aan te gaan.’
Factcheck.Vlaanderen beperkt zich niet tot teksten,  maar checkt evengoed beeldmateriaal dat foutief of polariserend aan actualiteit wordt toegevoegd.

Geef uw suggestie!

Iedereen die zich registreert op de website van Factcheck.Vlaanderen kan suggesties doen voor factchecks. Burgerparticipatie is belangrijk voor het project.  
Factcheck.Vlaanderen zal  zijn factchecks evengoed verspreiden op sociale media en daarmee proberen om nuance te brengen in gepolariseerde online discussies. 
Wie sponsort dit platform?
Vlaams Minister van Media Sven Gatz maakte middelen vrij voor projecten die bijdragen aan de vernieuwing en de diversiteit van de journalistiek in Vlaanderen. Een jury samengesteld door het Vlaams Journalistiek Fonds en selecteerde Factcheck.Vlaanderen als een platform om desinformatie en polarisering in de media tegen te gaan.

Website: http://factcheck.vlaanderen

Verdere info:
•    Ria Goris, journalistiekopleiding Erasmushogeschool Brussel, leidde daar reeds een factcheckproject: ria.goris@ehb.be
•    Guy De Pauw, ceo Textgain:  guy@textgain.com
•    Michaël Opgenhaffen, hoofd masteropleiding journalistiek KU Leuven: michael.opgenhaffen@kuleuven.be
 

Deel dit