Informatiebronnen

Informatie vinden > Informatiebronnen

Er zijn verschillende methodes om informatie te zoeken en te vinden. Deze tekst gaat voornamelijk in op het omgaan met wetenschappelijke informatie. Wetenschappelijke informatie wordt gecommuniceerd d.m.v. publicaties.

Er zijn echter ook andere methodes om informatie in handen te krijgen, zoals het interview, observatie, ... Voor deze methodes verwijzen we naar specifieke cursussen van je opleiding.

Wanneer we op zoek gaan naar informatie in documentaire vorm, krijgen we al vlug te maken met informatiezoeksystemen. Systemen die bibliotheken, uitgevers, tijdschriftagenten, boekhandels of internetbedrijven ontwikkelen om informatie te beheren en voor het publiek toegankelijk te maken.

Een boek - zowel op papier als digitaal - is een belangrijke publicatievorm. Het is hét klassiek communicatiemiddel in het wetenschappelijk netwerk. Een boek gaat dieper in op een probleem en plaatst het in een ruime context. Het is vaak een stand van zaken in een bepaald onderzoeksdomein en is daarom een goed vertrekpunt om het zoeken naar een onderwerp te starten.
Welke boeken er over een bepaald onderwerp bestaan, vind je in een catalogus. Een catalogus is een systeem met de beschrijving van een boek - titel, auteur, samenvatting, trefwoorden - en in het geval van een bibliotheek ook informatie over waar je het boek kan vinden.

EhB - VUB

WWW

Actueler en scherper van onderwerp zijn tijdschriftartikels. Het is de neerslag van actueel onderzoek en maakt deel uit van het wetenschappelijk discours. Ze worden voor het publiek toegankelijk gemaakt via speciale tijdschriftendatabanken.

EhB

WWW

Minder wetenschappelijk maar vaak wel interessant zijn krantenartikels. Via Mediargus heb je toegang tot het archief van acht Vlaamse kranten, Knack en Trends.

De snelle uitbreiding van het WWW, de populaire toepassing van het internet, brengt heel wat nieuwe publicatievormen ('webdocumenten') op de informatiemarkt. Ze worden gekenmerkt door een kort productieproces. Zoals in het stuk over de verschillende soorten informatiebronnen aan bod kwam, is het niet altijd duidelijk of een internet-bron een klassiek productieproces (creatie - redactie & controle - publicatie - distributie) heeft doorlopen. Via zoekmachines en onderwerpsgidsen kan je heel wat informatie verzamelen, maar moet je zelf nog eens een extra kwaliteitscontrole uitvoeren.

Zoekmachines analyseren de inhoud van een document (webpagina's, pdf-documenten, Word-bestanden, ...) een maken een index aan. Je kan het vergelijken met de index die je achteraan een boek vindt: een woordenlijst met een verwijzing naar de juiste pagina in het document. Als je een zoekterm ingeeft in de zoekmachine gaat hij het woord opzoeken in de index en presenteert je de webdocumenten waarin dat woord voorkomt. Zoekmachines bouwen hun index volledig automatisch op. Er komt geen mens aan te pas.

Zoekmachines zoals Google indexeren alles wat er op het WWW wordt geplaatst. Dit leidt echter vaak tot heel wat irrelevante items in je resultatenlijst. Je kan dit verbeteren door een goede zoektechniek toe te passen. Maar je kan ook gebruik van gespecialiseerde zoekmachines voor een bepaald domein, zoals Scirus of Google Scholar.

! ! Ga altijd na waarin je precies zoekt: lokale documenten, het hele WWW, een beperkte selectie, ... ! !

! ! De markt van de zoekmachines is voortdurend in beweging en soms maakt men gebruik van elkaars index. Het ene bedrijf koopt al eens het andere op ... Een overzicht van de huidige stand van zaken op de markt van de zoekmachines vind je op de website van informatie-expert Sieverts. ! !

Onderwerpsgidsen presenteren de links naar webdocumenten in een hiërarchisch gestructureerd menu. Opnieuw kan je vergelijken met de inhoudstafel van een boek: de inhoud is logisch geordend. Via de inhoudstafel navigeer je gestructureerd doorheen de inhoud. Sommige gidsen worden manueel opgebouwd. De inhoud van de onderwerpsgidsen is vaak kleiner dan bij een zoekmachine, maar je hebt het voordeel dat de resultaten logisch bij elkaar gegroepeerd zijn. Onderwerpsgidsen vormen een goed vertrekpunt als eerste oriëntatie bij je zoektocht.

Alle onderwerpen

Naast deze brede onderwerpsgidsen bestaan er ook tal van lokale gidsen, zoals de Webwijzer (gids van de openbare bibliotheken in Vlaanderen) en AdValvas. Dit assortiment wordt aangevuld met de ontelbare portals en link-secties bij allerlei webpagina's.